Metodyka

Metodyka Balintawak wg GM Nicomedesa „Nicka” Elizara.

Balintawak jest zorientowany na obronę.

Zakładamy zawsze, że mamy dobrze wytrenowanego przeciwnika. Z tego powodu to najpierw zdolności obronne są doprowadzane do perfekcji. Jeśli szybkość i timing w obronie są dobrze rozwinięte, automatycznym tego skutkiem jest postęp w ataku. Jeśli zdolności ofensywne i defensywne są w pełni rozwinięte, można osiągnąć harmonijną płynność ruchu. Na tym poziomie ukazują się prawdziwe umiejętności Eskrimadorów. To jest kwintesencją Balintawak.

W Balintawak uczeń jest nauczany systemem jeden na jednego. Można powiedzieć, że uczeń zaawansowany naucza początkującego albo mistrz naucza nauczyciela. Dzięki tej metodzie Balintawak od dawna szkoli wybitnych eskrimadorów. Dzięki indywidualnym metodom treningu nauka jest wydajna i ważna. Dzięki tej metodzie wyjątkowo szybko zaczyna się postrzegać techniczne subtelności Balintawak.

Centralnym elementem metodyki nauczania Balintawak jest „Agak”. W dosłownym tłumaczeniu słowo to oznacza przewodzić/wspierać/pomagać.

"Kiedy wyszkolony przywódca, który jest dobrze zorientowany w swoim otoczeniu, pomaga obcemu, słabszemu człowiekowi, podając mu rękę i przeprowadzając go przez rozhukane fale rzeki podczas burzy na drugi brzeg – to jest „Agak”."

Zgodnie z filozofią Balintawak, chodzi o przekazywanie wiedzy z mistrza na nauczyciela i z nauczyciela na ucznia.

Za czasów Venancio „Anciong” Bacona treningi były zawsze bardzo bezpośrednie i ukierunkowane na cel. Od pierwszego treningu uczeń dostawał do ręki kij (Olisi albo Garote w rejonach Bisaya), otrzymywał ostrzeżenie i był atakowany. Uczeń miał wolny wybór, w jaki sposób chce się bronić. Jeśli został trafiony, pokazywano mu prawidłową obronę przed danym atakiem. Specyficzne techniki były wprowadzane (przekazywane) w ten sam sposób. Był to sposób nauczania, który Venancio Bacon doskonalił i dzięki niemu zostało wyszkolonych wielu znanych mistrzów Eskrimy.

Jeden z jego najbardziej znanych uczniów, Jose Villasin, zdecydował się usystematyzować nieuporządkowane dotąd metody nauczania w Balintawak. Stworzył on system „Groupingu”, który wykorzystywał razem ze swoim bliskim przyjacielem Teofilo Velezem podczas trenowania swoich uczniów. Wiedza o Balintawak była nadal przekazywana z nauczyciela na ucznia. Jedyna różnica polegała na tym, że od tej chwili używano systematyki podczas przekazywania wiedzy. System ten przyniósł wyraźny postęp podczas kształtowania umiejętności uczniów i ich wiedzy o Balintawak.

Uczniowie uczą się najpierw 12 podstawowych uderzeń (ataków).

Uderzenie 1 i 2 w lewą i prawą skroń. Uderzenie 3 i 4 w prawy i lewy łokieć albo wolne żebra. Uderzenie 5 jest właściwie dźgnięciem (tochada) w splot słoneczny. „Uderzenia” 6 i 7 to dźgnięcia w prawe i lewe ramię/bark. Uderzenia 8 i 9 w lewe i prawe kolano. „Uderzenia” 10 i 11 to dźgnięcia w prawe i lewe oko. Ostatnie, 12 uderzenie jest w sklepienie czaszki. Uderzenia te muszą być wyprowadzane z odpowiednią pracą nóg, aby uzyskać maksymalny balans ciała a co za tym idzie siłę, szybkość i ruchliwość w każdym uderzeniu.

Następnej rzeczy, jakiej uczy się uczeń jest obrona przeciwko tym 12 atakom. Przy każdej obronie uczeń uczy się wykorzystywać obie swoje ręce jak również sensownie przenosić równowagę ciała. Jak tylko uczeń nauczy się odpierać ataki kijem, uczy się także kontrolować kij przeciwnika swoją lewą ręką, podczas gdy sam wyprowadza kontratak. Jest to pierwszy krok do wyuczenia się używania „wolnej ręki” w Balintawak. Tak samo jak przy 12 podstawowych uderzeniach, tak podczas obrony uczy się odpowiedniej pracy nóg i postawy ciała aby osiągnąć optymalną równowagę. To natomiast jest podstawą do rozwinięcia siły, szybkości i elastyczności ruchów.

Jeśli te podstawy są dobrze wyuczone uczeń może rozpocząć właściwą naukę z nauczycielem (Agak). Następstwem tego jest wprowadzenie systemu „groupingu”. Najpierw odbywa się to w Palakaw – najprostszym „przejściu”. Uczeń jest najpierw „prowadzony” przez grupę, która dba o to, by prawidłowo wykonywał on podstawowe ruchy. Szczególną uwagę zwraca się tu na pracę nóg i mechanikę ciała. Zadaniem ucznia jest obronić atak nauczyciela i kontrolować jego broń (zabezpieczyć lub usunąć z drogi), aby następnie wyprowadzić prawidłowy kontratak. Nauczyciel odpiera kontratak ucznia i wyprowadza następne uderzenie. W tym ćwiczeniu wykorzystywane są wszystkie 12 ataków i 12 bloków.

Podczas (nauki) Palakaw nauczyciel dokonuje bezpośredniej korekty ruchów ucznia. Ważniejsze jest jednak to, że nauczyciel stale przyspiesza rozwój uczniów poprzez zwiększanie szybkości i siły swoich uderzeń. Podczas gdy refleks ucznia polepsza się, nauczyciel wprowadza nowe „grupy” (groupingi). Z czasem ćwiczenie przechodzi w Padagan, przy czym nadal pracuje się nad intensywnością i szybkością treningów. Uczeń jest stale atakowany w przypadkowej kolejności, przy czym siła tych ataków jest tak długo zwiększana, dopóki uczeń nie straci kontroli nad swoją bronią lub przebiegiem walki. W tym momencie uczniowi pozwala się odpocząć, aby następnie zacząć ćwiczenie od nowa.

Groupingi są systematycznie włączane do Padagan. Są to formy ataków wykorzystywane przez nauczyciela do wpajania uczniom określonych ruchów, które muszą oni opanować. Pierwszy grouping służy wytrenowaniu używania lewej (wolnej) ręki do „Lifting and Clearing” (podnoszenie i usuwanie z drogi). Później (drugi grouping) następują uderzenia krótkim końcem kija – Butt albo Pok-Pok (Bisaya). Od tej pory wymaga się od ucznia powiększania zakresu swoich ruchów jak również używania lewej ręki podczas obrony. Trzeci grouping obejmuje różne kąty dźgnięć wykonywane przez nauczyciela; od ucznia wymaga się na tym etapie dużej elastyczności ciała podczas obrony i kontry tych ataków. Czwarty grouping obejmuje Abanico. Uczeń trenuje unikanie ataków poprzez schylanie lub zginanie ciała. Piąty grouping zawiera Trapps jak również uderzenia wolną ręką w celu udoskonalania przez ucznia umiejętności odpierania ataków. Nickelstick Balintawak uczy jeszcze szóstego i siódmego groupingu. Uczeń jest przygotowywany do używania łokci i głowy (uderzeń łokciami i głową) do obrony przed bronią w czasie ekstremalnej walki wręcz, jak również odpierania kopnięć .

Do Padagan jest sporadycznie wprowadzana osobna grupa ruchów służących wyuczeniu obrony przed wszystkimi możliwymi atakami. Na tym poziomie treningu nauczyciel sprawdza i analizuje siły oraz słabości uczniów. Celem tego jest nadanie uczniowi ogłady, przez to, że wszystkie jego ruchy są rozdzielane na małe części, aby wyeliminować wszelkie słabości, które w rzeczywistej walce mogłyby mieć fatalne skutki. Najczęstszymi słabościami są: zamykanie oczu, sztywność ciała, niepotrzebne napięcie mięśni i brak równowagi. Zwiększenie intensywności treningu następuje na tym punkcie, który nauczyciel uzna za najlepszy.

Z czasem, gdy uczeń się rozwija, oczekuje się od niego przyjmowania indywidualnej płynności ruchów, która będzie prowadziła do zoptymalizowania jego umiejętności oraz wyprowadzania ataków pod każdym kątem z maksymalną prędkością. Płynność ruchów dotyczy także zdolności ucznia do blokowania lub unikania wszelkich ataków przeciwnika. Po opanowaniu tego podstawowego poziomu, uczeń wprowadzany jest do Pakgangu, gdzie nauczyciel ukazuje dalsze możliwości kontrataku i jego obrony. Uczeń poznaje również Witik (często określane jako Kurvada), które nauczyciel wykorzystuje do stałego polepszania refleksu obrony swoich uczniów. Następnie nauczyciel wprowadza do Padagan kopniaki, rozbrojenia, Pushing & Pulling, Butt, Trapping, dźwignie, rzuty, uderzenia kolanem, łokciem, pięścią, kantem dłoni i głową umożliwiając uczniowi poznanie dalszych możliwości ofensywnej i defensywnej walki.

Padagan jest trenowany również bez broni, gdzie stosuje się w znacznym stopniu takie same ruchy jak przy kiju. Ucznia uczy się zdolności obrony bez kija już podczas treningów z kijem. Wtedy też uczy się, że kij jest jedynie przedłużeniem ręki. W Padagan bez broni uczeń uczy się w szczególności zastosowania technik chwytów, mocowania i dźwigni. Podczas treningu nożem najpierw naucza się uników przed atakiem. Uczeń uczy się schodzić z linii ataku noża. W końcu uczy się zastosowania różnych rozbrojeń, dźwigni i uderzeń w obronie przed nożem, do których był przyuczany już podczas Padagan.

W późniejszym, zaawansowanym stadium granice pomiędzy uczniem a nauczycielem zacierają się. Od tego poziomu rozpoczyna się Sana-Sana a uczeń wprowadzany jest w koncepcję Cuentada – „przewidywanie”. Uczeń poznał nieświadomie części składowe Sana-Sana już podczas Padagan. Cuentada oznacza przewidywanie ofensywnych zamiarów przeciwnika, przy czym wszystkie oznaki ruchu są kontrowane, aby móc wprowadzić do walki swoją kończącą technikę. Centralnym punktem Cuentada jest umiejętność „odczytywania” ataków przeciwnika, podczas gdy własne ataki pozostają nie do przewidzenia. Absolutnie konieczne są tu: wysoki stopień timingu, płynność oraz umiejętność złamania rytmu przeciwnika. Na tym poziomie uczeń zaczyna nie tylko trenować Balintawak, ale także rozumieć go.

O ile program szkoleniowy może trwać ok. 6-12 miesięcy, zakładając, że uczeń trenuje regularnie z wykwalifikowanym nauczycielem, o tyle dążenie do perfekcji w Balintawak nie kończy się nigdy. Filozofia Venancio Bacona dotycząca szybkości, siły, elegancji, płynności i ekonomii ruchów żyje nadal w jego zwolennikach. Jest to kompletny pakiet umiejętności. Wszystkie niepotrzebne ruchy i techniki, które można znaleźć jeszcze w wielu innych stylach zostały usunięte z Balintawak. Centralnym punktem Balintawak jest prostota. Zostało to sprawdzone w wielu realnych walkach. Balintawak pozostał zawsze wierny swojej filozofii. Nie ma tu wielu kosztownych lekcji „kręcenia kijem”, ponieważ naszym celem jest trenowanie wojowników!

Copyright © 2012 Filipino Arnis De Mano Poland
Wszystkie prawa zastrzeżone.
Projekt: Anna Puczyńska, Wykonanie: Piotr Hondowicz